Sint Gummarus: De patroonheilige van de echtgescheidenen
Stel je voor: je bent gescheiden, voelt je eenzaam en zoekt troost. Dan ontdek je dat er een heilige is die precies jouw situatie begrijpt.
Sint Gummarus, geboren in de 8e eeuw, is de patroonheilige van echtgescheidenen, net zoals we bij Sint Hubertus de bescherming van de natuur zien.
## Het leven van Gummarus van Lier Gummarus werd rond 717 geboren in Emblem, een dorpje in de Kempen. Zijn vader was een edelman, en al snel kwam de jonge Gummarus terecht in de hof van Pepijn van Herstal, de machtige hofmeier van het Frankische rijk. Dat was toen het epicentrum van politiek en macht, vergelijkbaar met Den Haag vandaag. Gummarus kreeg er een opleiding als hoveling en leerde de fijne kneepjes van bestuur en krijgskunst. Zijn militaire carrière bracht hem naar verre streken. Hij vocht mee in de legers van Pepijn en diende trouw. Maar ondanks al die roem en avontuur bleef hij verlangen naar een eenvoudig, gezinsleven. Op een dag leerde hij Grimmara kennen, een meisje uit de regio. Ze trouwden en leefden enige tijd samen in wat toen een typisch adellijk huwelijk was. Toch was er iets dat niet klopte. Het huwelijk bleek moeilijker dan gedacht. De omstandigheden van de tijd, de strenge normen en de druk vanuit de samenleving zorgden voor spanningen. Toch bleef Gummarus trouw aan zijn geloof en zijn principes. Zijn verhaal begint dus niet met een sprookje, maar met de rauwe realiteit van het leven.Het verhaal van Gummarus is een verhaal van volharding en medeleven, geschreven door de eeuwen heen.## Een ongelukkig huwelijk Het huwelijk met Grimmara was verre van perfect. Volgens de overlevering was Grimmara wreed en onverzettelijk. Ze zou Gummarus hebben mishandeld en vernederd. In die tijd was scheiding bijna onmogelijk, zeker voor mensen van stand. De kerk en de maatschappij legden zware druk op hem om in het huwelijk te blijven, ondanks het leed. Gummarus was vaak weg vanwege zijn militaire verplichtingen. Tijdens zijn afwezigheid zou Grimmara hem hebben verraden en hem beschuldigd van zaken die niet waar waren. Thuis kwam hij terug in een koude, vijandige sfeer. Toch bleef hij kalm en volgde hij zijn geloof. Uiteindelijk besloten ze om scheiding van tafel en bed aan te vragen – een officiële erkenning dat ze niet langer als man en vrouw samenleefden, maar wel getrouwd bleven volgens de kerk. Voor Gummarus was dit een zware beproeving. Hij voelde zich eenzaam en verdrietig, maar vond troost in zijn geloof. Zijn verhaal raakt vandaag nog steeds veel mensen die met een scheiding worstelen. Hij toont aan dat je ondanks pijn en teleurstelling toch rust en zinvolheid kunt vinden.
"In mijn eenzaamheid vond ik troost bij God," zei Gummarus ooit, volgens de legende.## Wonderen en kluizenaarschap Na zijn scheiding trok Gummarus zich terug uit de wereld. Hij begon een kluizenaarsleven nabij de Nete, de rivier die door Lier stroomt. Daar stichtte hij een kleine abdij, waar hij samen met enkele volgelingen leefde van gebed en eenvoudig werk. Zijn leven veranderde van een drukke hofhouding naar een leven van stilte en nederigheid. Een bekend wonder dat aan hem wordt toegeschreven, is het verhaal van de omgehakte boom. Gummarus zou een boom hebben omgezaagd om er een kerk mee te bouwen. Toen de boom viel, raakte niemand gewond, en de boom bleek perfect geschikt voor de bouw. Dit wonder wordt nog steeds herdacht in Lier, en de plek waar de boom stond, is nu een bedevaartsoord. Gummarus stierf op 11 oktober 714, volgens de traditie. Hoewel de jaartallen in historische bronnen variëren, blijft zijn sterfdatum een belangrijk moment in de liturgische kalender. Zijn leven eindigde in rust en vrede, ver van de drukte van het hof.
Zijn kluizenaarschap was geen vlucht, maar een zoektocht naar diepere zin.## Patroonheilige van echtgescheidenen en breuken Sint Gummarus is de patroonheilige van echtgescheidenen. Hij beschermt mensen die door een scheiding gaan en biedt troost aan wie zich eenzaam voelt. Daarnaast is hij ook de beschermheilige van mensen met botbreuken en van houtbewerkers. Dat laatste komt waarschijnlijk door zijn verbinding met de abdij en het werken met hout. Veel gescheiden mensen in Nederland en Vlaanderen bidden tot Gummarus om steun en kracht. Zijn naamdag is op 11 oktober, de dag waarop hij stierf. Op die dag worden speciale gebeden en vieringen gehouden in zijn kerk in Lier. Voor houtbewerkers is hij een inspiratiebron. Zijn verhaal van de omgehakte boom en de stichting van de abdij laten zien dat je met eenvoudige middelen iets moois kunt bouwen. Mensen met botbreuken zien in hem een beschermheilige die hen helpt bij het genezen.
Wie zich gebroken voelt, vindt bij Gummarus een luisterend oor en een helpende hand.## Verering in Lier De Sint-Gummaruskerk in Lier is een prachtig gotisch bouwwerk, gebouwd in de 14e eeuw. De kerk huisvest een reliekschrijn met de overblijfselen van Gummarus. Jaarlijks trekt de Sint-Gummarusprocessie duizenden bezoekers. Deze processie vindt plaats op de zondag na 10 oktober en is een van de oudste en meest bezochte evenementen in de regio. De processie is een spektakel met historische kostuums, muziek en optochten. Mensen uit heel Nederland en België komen naar Lier om de heilige te eren. De reliekschrijn wordt tijdens de processie door de straten gedragen, en gelovigen kunnen een kaarsje aansteken of een gebed doen. Voor wie Lier bezoekt, is de kerk een must-see. Binnen vind je kunstwerken die het leven van Gummarus uitbeelden. Het is een plek van rust en reflectie, midden in de drukte van de stad.
De processie in Lier is meer dan een optocht; het is een levend stuk geschiedenis.
Zijn verhaal is niet alleen historisch; het voelt alsof hij naast je zit en zegt: 'Ik begrijp het. Je bent niet alleen.' In Lier, een stadje net buiten Antwerpen, wordt hij nog steeds intens vereerd. Zijn leven vol liefde, pijn en wonderen zoals bij de heilige Oda spreekt vandaag nog steeds tot de verbeelding.
Wil je zelf de sfeer proeven? Bezoek dan de Sint-Gummaruskerk in Lier, steek een kaars op en voel de verbondenheid met eeuwenoude tradities. Of je nu gescheiden bent of niet, het verhaal van Gummarus herinnert ons eraan dat pijn en hoop naast elkaar kunnen bestaan. En wie weet, misschien vind je net als bij de geschiedenis van de bisschop van Maastricht rust in je eigen leven.
