Martinikerk Groningen: Beklim de d'Olle Grieze

Portret van Henk van der Linden, historicus over religieuze tradities in Nederland
Henk van der Linden
Historicus en cultuurjournalist
Kerken, Kloosters en Abdijen · 2026-02-15 · 5 min leestijd

De rijke historie van de Martinikerk

Stel je voor: je staat op de Grote Markt in Groningen, omringd door terrassen en de geur van koffie. Recht voor je torent een indrukwekkende toren boven de stad uit. Dit is de Martinikerk, het absolute hart van de stad.

Al eeuwenlang is dit dé plek waar geschiedenis en leven samenkomen. De kerk is vernoemd naar Sint-Maarten.

Oorsprong op de Grote Markt, Sint Maarten als beschermheilige

Die keuze was niet zomaar. Sint Maarten was de beschermheilige van de stad en symbool voor naastenliefde.

De kerk ontstond al in de middeleeuwen, precies op de plek waar nu de Grote Markt bruist van leven. Vroeger was dit het centrum van geloof, nu is het het centrum van gezelligheid. Toch ademt de kerk nog steeds die oude sfeer.

De geschiedenis leest als een spannend boek. De kerk overleefde branden, oorlogen en restauraties.

Elk stukje muur vertelt een verhaal. Als je er binnenstapt, voel je die lagen van tijd direct. Het is meer dan een gebouw; het is een getuige van Groningen.

De Martinitoren: d'Olle Grieze

Je kunt niet om de toren heen. De Martinitoren, in de volksmond 'd'Olle Grieze', is het symbool van Groningen.

Bouw van de toren, Waarom de toren scheef staat

De bijnaam betekent 'de oude grijze' en dat snap je als je hem ziet. De stenen zijn door de jaren heen prachtig vergrijsd door weer en wind. Hij torent over de stad en is te zien vanuit bijna elk hoekje.

De bouw van de toren duurde lang. Het fundament is niet overal even stevig, wat verklaart waarom de toren een beetje scheef staat.

Dat maakt hem juist charmant. Het is de Groningse versie van de toren van Pisa, maar dan in eigen stad. De toren is gebouwd in verschillende fasen, waardoor je verschillende bouwstijlen ziet terugkomen. De Martinitoren is 97 meter hoog (Groningen Store).

Dat is een flinke klim. Vanaf de grond lijkt hij misschien onneembaar, maar als je eenmaal boven staat, begrijp je waarom hij zo hoog is. Het uitzicht over de stad en de provincie is onbetaalbaar.

Beklimming van de Martinitoren

Als je in Groningen bent, móét je de toren beklimmen. Het is een workout, maar elke stap is het waard. De trappen zijn smal en steil, dus je moet wel even doorzetten.

Maar onderweg kom je van alles tegen. Er zijn verschillende verdiepingen met informatie over de geschiedenis van de toren en de stad.

De traptreden, Het uitzicht over Groningen

Neem even de tijd om bij te komen op een van de rustpunten. De toren heeft 311 treden (Groningen Store).

Dat klinkt veel, maar het went verrassend snel. De trap kronkelt omhoog door de toren. Af en toe kijk je naar buiten via een klein raampje.

Hoe hoger je komt, hoe meer je ziet. De stad wordt steeds kleiner en de horizon steeds verder.

Als je boven bent, wacht een adembenemend uitzicht. Je ziet de Grote Markt beneden, de huizen in de straten en de groene weilanden daarachter. Bij helder weer kun je zelfs kilometers ver kijken. Neem de tijd om rond te kijken. Zelfs als je hoogtevrees hebt, is het uitzicht de klim waard.

Het interieur en de gewelfschilderingen

Na de klim naar boven is het tijd voor een rustig bezoek aan het interieur. Binnen is de kerk een oase van rust.

De hoge gewelven en de stille sfeer zorgen ervoor dat je even alles om je heen vergeet.

Middeleeuwse fresco's, Het koor

De kerk is prachtig onderhouden en je ziet direct dat er veel zorg aan is besteed. De kerk bevat gewelfschilderingen uit de 13e tot 16e eeuw (Wikipedia). Deze fresco's zijn een echte blikvanger.

Ze laten Bijbelse verhalen en symbolen zien. De kleuren zijn nog steeds helder, ondanks hun ouderdom. Loop rustig rond en kijk naar de details. Elk schilderij vertelt een eigen verhaal.

Het koor is een speciale plek in de kerk. Hier vind je prachtig houtsnijwerk en glas-in-loodramen.

Het licht valt anders binnen en de sfeer is nog net iets plechtiger. Het is de ideale plek om even stil te staan bij de rijke historie van de Nassaus.

Het beroemde Schnitger-orgel

Een hoogtepunt van de Martinikerk is het orgel. Dit is niet zomaar een orgel, maar een beroemd instrument.

Geschiedenis van het orgel, Orgelconcerten

Het geluid is warm en vol, precies zoals een kerkorgel hoort te klinken.

Als je geluk hebt, hoor je het spelen tijdens een dienst of concert. Het orgel is in 1692 voltooid door Arp Schnitger (Wikipedia). Schnitger was een meester in het bouwen van orgels en zijn werk wordt nog steeds bewonderd.

Het orgel heeft al vele eeuwen overleefd en is nog steeds in gebruik. De klank is uniek en trekt orgelliefhebbers van over de hele wereld. Er worden regelmatig orgelconcerten gegeven. Deze concerten zijn een geweldige manier om het instrument te ervaren.

De klanken vullen de kerk en zorgen voor een magische sfeer. Wie meer wil weten over de Grote Kerk Dordrecht en haar religieuze historie, kan de agenda raadplegen voor concerten en rondleidingen.

Praktische informatie voor bezoekers

Wil je de Martinikerk bezoeken, of ben je benieuwd naar andere iconische bouwwerken zoals de Sint-Janskathedraal in Den Bosch? Dan is het handig om te weten wat je kunt verwachten.

Tickets voor de toren, Openingstijden kerk, Bereikbaarheid

De kerk is makkelijk te bereiken en ligt midden in het centrum. Je kunt er lopend naartoe vanaf het station. De entree is gratis, maar voor de toren moet je betalen.

Voor de toren betaal je ongeveer €5 voor volwassenen. Kinderen betalen minder. De kerk is dagelijks geopend, maar de toren heeft beperkte openingstijden.

Check van tevoren de website om teleurstelling te voorkomen. In de winter kan de toren gesloten zijn bij slecht weer.

De kerk is rolstoelvriendelijk, maar de toren beklimmen is helaas niet mogelijk voor mensen die slecht ter been zijn. Er zijn trappen en geen lift. In de kerk zelf zijn wel banken om even uit te rusten. Neem water mee voor de klim, vooral op warme dagen.

Portret van Henk van der Linden, historicus over religieuze tradities in Nederland
Over Henk van der Linden

Henk schrijft al 20 jaar over Nederlandse en Europese cultuurgeschiedenis voor een breed publiek.

Volgende stap
Bekijk alle artikelen over Kerken, Kloosters en Abdijen
Ga naar overzicht →