Heilige Cunera van Rhenen: De legende van de gewurgde prinses
Stel je voor: je loopt door de historische straatjes van Rhenen, een stadje aan de Rijn dat barst van de verhalen.
Overal waar je kijkt, voel je de echo's van het verleden. Maar er is één verhaal dat hier al eeuwenlang leeft, een verhaal van een prinses uit een ver land, een wrede moord en een wonderbaarlijke verrijzenis. Dit is het verhaal van Heilige Cunera, de beschermheilige van Rhenen. Het is een legende die de harten van de plaatselijke bevolking heeft veroverd en nog steeds een centrale plek inneemt in de cultuur en tradities van deze regio. Laten we samen duiken in deze fascinerende geschiedenis, die doet denken aan de legende van de 11.000 maagden.
## De legende van prinses Cunera Het verhaal begint niet in Nederland, maar ver daarvandaan, in het verre York, in Engeland. Cunera zou hier geboren zijn als prinses, dochter van een koning. Haar leven nam een drastische wending toen ze besloot om deel te nemen aan een bedevaart naar Rome. Ze voegde zich bij een grote groep reizigers, geleid door de heilige Ursula. Dit was geen kleine onderneming; het ging om een enorme stoet van elfduizend maagden, een getal dat in de legendes vaak genoemd wordt om de grootsheid van de reis te benadrukken. Samen trokken ze door Europa, op zoek naar spirituele verlichting en het heilige graf. De reis verliep aanvankelijk voorspoedig tot ze aankwamen in Keulen. Daar wachtte een vreselijk lot. De stad werd aangevallen door een leger van Hunnen, een wrede stam die geen genade kende. Een slachting vond plaats waarbij bijna de hele groep bedevaartgangers werd afgeslacht. Het was een bloedbad van ongekende omvang. Onder de slachtoffers waren ook Ursula en al haar metgezellen. Cunera had het onvoorstelbare geluk om als een van de weinigen te overleven, maar ze was alles kwijt: haar reisgenoten, haar bescherming en haar doel. ## Redding door koning Radboud In de chaos van de slachting in Keulen was Cunera haar hoop bijna verloren. Maar op wonderbaarlijke wijze werd ze gered. Degene die haar redde was niemand minder dan koning Radboud, de machtige Friese koning. Hij was op doorreis door de regio en zijn oog viel op de overgebleven prinses. Hij was diep onder de indruk van haar moed en haar geloof en nam haar onder zijn hoede. Samen met zijn gevolg reisde hij verder, en zo kwam het dat Cunera uiteindelijk in Rhenen terechtkwam. In Rhenen, aan het hof van koning Radboud, vond Cunera een veilig onderkomen. Ze mocht er blijven en kreeg een eigen kamer in het kasteel. De koning had veel respect voor haar en liet haar vrij. Ze had alles wat ze nodig had, maar ze bleef altijd haar liefdadigheidswerk doen. Ze deelde haar eten en bezittingen met de armen en de behoeftigen van de stad. Ze werd een geliefde figuur in de gemeenschap, een baken van hoop en goedheid in een harde wereld. ## Jaloezie aan het hof Hoewel Cunera door velen werd geliefd, was er één persoon die haar aanwezigheid niet kon verdragen: de vrouw van koning Radboud, koningin Aldegonde. De koningin was diep jaloers op de populariteit van de prinses. Ze kon niet verkroppen dat iedereen, van de laagste boer tot de hoogste edelman, zo vol lof was over Cunera. Vooral de liefdadigheid van Cunera stak de koningin dwars. Ze vond het onzin dat Cunera haar kostbare spullen weggaf aan de armen. De jaloezie van koningin Aldegonde groeide uit tot een giftige haat. Ze bespioneerde Cunera en zocht naar manieren om haar in een kwaad daglicht te stellen. Het feit dat Cunera zo'n vroom en gewaardeerd leven leidde, was voor de koningin een doorn in het oog. Ze kon de gedachte niet verdragen dat een ander, en zeker geen vreemdelinge, meer aanzien genoot dan zijzelf. De sfeer aan het hof werd steeds grimmiger, en een onheilspellende spanning hing in de lucht. ## De moord met de wurgdoek Op een dag, toen koning Radboud op jacht was, besloot koningin Aldegonde toe te slaan. Ze lokte Cunera naar de paardenstal onder een smoes. Eenmaal daar, in de eenzaamheid van de stallen, viel ze de prinses aan. Cunera, die geen kwaad had verwacht, had geen schijn van kans. De koningin had een doek bij zich, een stevige wurgdoek, en gebruikte die om de onschuldige prinses te vermoorden. Het was een gruwelijke en eenzame dood voor iemand die alleen maar goed had gedaan. Na de moord wilde koningin Aldegonde het lichaam zo snel mogelijk verbergen. Ze begroef Cunera in de paardenstal, op de plaats waar de misdaad had plaatsgevonden. Ze hoopte dat de daad voor altijd verborgen zou blijven en dat niemand ooit zou ontdekken wat ze had gedaan. Ze dacht dat ze er mee weg zou komen en haar jaloezie voor eens en voor altijd had weggenomen. Maar ze had buiten de waard gerekend. ## Ontdekking en verering in Rhenen De waarheid zou aan het licht komen. Toen koning Radboud terugkeerde van de jacht, ontdekte hij al snel het vreselijke nieuws. De omstandigheden rond de verdwijning van Cunera waren verdacht. Uiteindelijk werd het lichaam van de prinses ontdekt in de stal. Het verhaal gaat dat ter plekke een wonder gebeurde. Op de begraafplaats zouden wonderbaarlijke lichten zijn verschenen, een teken dat Cunera een heilige was. De koning was diep bedroefd en ontsteld door de wreedheid van zijn eigen vrouw. Na de ontdekking van het lichaam en de moord, begon de verering van Cunera in Rhenen. Haar relieken, waaronder het bot dat volgens de legende bewaard is gebleven, werden in een speciale schrijn geplaatst. De wurgdoek waarmee ze was vermoord, is ook bewaard gebleven en wordt als een belangrijk relikwie gezien. Al snel na haar dood werd ze aanbeden als een heilige en martelares. Rhenen kreeg een eigen beschermheilige. Haar verhaal trok pelgrims van heinde en verre. De Cunerakerk in Rhenen, een prachtig gebouw dat je vandaag de dag nog kunt bezoeken, werd gebouwd om haar relieken te huisvesten en de stroom van pelgrims te accommoderen. Haar feestdag, op 12 juni, is nog steeds een belangrijke dag in Rhenen, met processies en vieringen die de eeuwenoude band tussen de stad en haar heilige prinses in stand houden.